NHỮNG NỮ NHÂN ĐƯỢC CA DAO “ĐIỂM MẶT GỌI TÊN” 

Ca dao từ xưa đến nay là một phần không thể thiếu của người dân Việt Nam, là một phần trong văn hóa và văn học dân gian Việt. Xét trên khía cạnh lịch sử, ca dao là những câu nói để đời truyền lại cho hậu thế, và bản thân những câu ca dao đó cũng là những phán xét của người đương thời với các sự kiện lịch sử có tầm ảnh hưởng lớn đến quốc vận. Ngoài ra, qua những lời truyền miệng của dân gian đó, chúng ta hiểu được phần nào con người và số phận của các hoàng hậu và công chúa xưa.
Số đâu có số lạ lùng
Con vua lại lấy hai chồng làm vua”

1/ Lý Chiêu Hoàng
Lý Chiêu Hoàng là con thứ của vị vua thứ tám triều Lý – Lý Huệ Tông với Thuận Trinh Hoàng hậu Trần Thị Dung. Lên ngôi khi còn rất nhỏ, quyền hành nằm hết trong tay Trần tộc, nên chỉ sau một thời gian ngắn ngồi trên ngai vàng, dưới sự sắp đặt của Trần Thủ Độ, Chiêu Hoàng nhường ngôi cho chồng là Trần Cảnh. Cuộc chuyển giao quyền lực không mất một giọt máu này được quần chúng nhân dân thời đó, vốn có lòng ủng hộ nhà Lý, mỉa mai bằng câu ca dao:

“Trống chùa ai đánh thì thùng

Của chung ai khéo vẫy vùng thành riêng”

2/ Huyền Trân Công Chúa
Dưới đời vua Trần Anh Tông, vì lý do chính trị, nhà vua đã gả em gái là Huyền Trân công chúa cho vua Chiêm là Chế Mân để đổi lấy hai châu Ô, Lý (tức Ðịa Lý và Bố Chính), sau đổi tên là Thuận Châu và Hóa Châu. Người Việt cho rằng người Chiêm là giống Nam Man, bèn lên tiếng phản đối việc làm này của triều đình nhà Trần. Từ đó trong dân gian lưu truyền câu ca dao:

“Tiếc thay cây quế giữa rừng

Ðể cho thằng Mán thằng Mường nó leo”

Quảng cáo

3/ Tuyên phi Đặng Thị Huệ

Vào giữa thế kỉ 18, trong bộ máy chính quyền vua Lê – chúa Trịnh ở Đàng Ngoài xảy ra lục đục, mâu thuẫn. Các chúa ham mê hưởng lạc, bày cảnh vui chơi làm khổ dân với nhiều sai dịch, bỏ bê triều chính, mặc cho nịnh thần lộng hành. Cho nên hết đời Trịnh Sâm, các con ông là Trịnh Khải và Trịnh Cán vì tranh quyền đã gây rối loạn ở kinh thành. Tuyên phi Đặng Thị Huệ cậy được chúa sủng ái, ủ mưu hạ bệ Trịnh Khải cốt là để đưa con trai bà là Trịnh Cán làm Thế tử thay thế. Phe cánh Đặng Tuyên phi với sự hỗ trợ của người em trai là Đặng Mậu Lân và Quận Huy Hoàng Đình Bảo, đã gây ra loạn kiêu binh trong triều đình. Bởi thế trong dân gian mới lưu truyền câu ca dao:

“Sự này chỉ tại Bà Chè

Cho Chúa mất nước cho Nghè làng xiêu.”

(Chú thích: Bà Chè hay còn gọi là Bà Chúa Chè là tên gọi dân gian dùng để chỉ tuyên phi họ Đặng, vốn xuất thân từ cô gái hái chè, sau được vào làm phi tần Trịnh Sâm)

4/ Ngọc Bình Công Chúa

Công chúa Lê Ngọc Bình là con út của vua Lê Hiển Tông với Chiêu nghi Nguyễn Thị Điều và cũng là em gái công chúa Ngọc Hân. Dân gian còn lưu truyền Ngọc Bình nổi tiếng đẹp sắc nước hương trời, cơ thể có mùi hương rất lạ, vô cùng cuốn hút. Sau khi vua Quang Trung qua đời, Ngọc Hân đã mai mối Quang Toản (con trai đầu lòng của Quang Trung với Hoàng hậu Bùi Thị Nhạn) với em gái mình là Ngọc Bình Công chúa. Tháng 5/1801, Nguyễn Ánh đánh chiếm Phú Xuân, vua Quang Toản bỏ chạy ra Bắc Hà, Ngọc Bình và một số cung nữ bị kẹt lại Phú Xuân. Thấy Hoàng hậu trẻ đẹp, ăn nói dịu dàng, dáng điệu thướt tha, Nguyễn Ánh muốn lấy làm vợ. Ngọc Bình, sau đó được vua Gia Long phong làm phi tần, đã sinh cho vua hai hoàng tử và hai công chúa. Bà là con vua Lê, lại lấy hai đời chồng là vua của 2 vương triều đối nghịch nhau là Cảnh Thịnh nhà Tây Sơn và Gia Long triều Nguyễn. Vì vậy, hàng trăm năm qua, dân gian vẫn còn truyền tụng câu ca dao về công chúa Lê Ngọc Bình: 

“Số đâu có số lạ lùng
Con vua lại lấy hai chồng làm vua”

Quảng cáo

5/ Nguyễn Hữu Thị Nga – phi tần vua Thành Thái

Giai thoại kể rằng: Có lần vua Thành Thái cải trang thành một thư sinh rất mực nho nhã lên Kim Long chơi. Chơi chán rồi, ông cùng mấy người tùy tùng đủng đỉnh dạo xuống bến đò. Bỗng thấy cô lái đò xinh đẹp, hấp dẫn, ông ỡm ờ hỏi cô gái: “Này o tê, có ưng làm vợ của vua không?” Cô gái kia cứ ngỡ rằng đó chỉ là lời đùa của một chàng thiếu niên nên mạnh dạn thốt rằng: “Ưng!” mà không hề hay biết trước mặt mình là bậc quân vương cải trang đi vi hành. Chẳng ngờ cô vừa nói xong thì “chàng thư sinh” cầm ngay lấy tay nàng, kéo ra mũi thuyền, mặc cho nàng mặt đỏ thẹn thùng. Ông liếc mắt đưa tình nói: “Rứa thì quý phi ngồi nghỉ, để trẫm chèo cho!”

Nói xong ông giành ngay lấy tay chèo từ tay nàng, đích thân chèo, cho đò xuôi dòng Hương giang từ Kim Long đến bến Nghinh Lương trước Phú Văn Lâu. Đò cập bến, nhà vua truyền lệnh đưa cô lái đò vào cung, lập làm cung phi, rồi sau đó mới báo về gia đình cô gái, kèm theo lễ vật. Cô gái đó chính là Nguyễn Hữu Thị Nga, con gái quan đại thần Nguyễn Hữu Độ. Nhờ giai thoại thú vị đó mà đến nay, dân Kim Long vẫn còn truyền tai nhau câu ca dao:

“Kim Long có gái mỹ miều
Trẫm thương trẫm nhớ trẫm liều trẫm đi.”

Ca dao từ xưa đến nay là một phần không thể thiếu của người dân Việt Nam, là một phần trong văn hóa và văn học dân gian Việt. Xét trên khía cạnh lịch sử, ca dao là những câu nói để đời truyền lại cho hậu thế, và bản thân những câu ca dao đó cũng là những phán xét của người đương thời với các sự kiện lịch sử có tầm ảnh hưởng lớn đến quốc vận. Ngoài ra, qua những lời truyền miệng của dân gian đó, chúng ta hiểu được phần nào con người và số phận của các hoàng hậu và công chúa xưa.

#khoaitay
#chuyenhaucung
#cadao #vanhoa #lichsu 

⛌⛌ NGHIÊM CẤM REUP DƯỚI MỌI HÌNH THỨC ®

LIÊN HỆ TÀI TRỢ/ ỦNG HỘ DỰ ÁN: 

—————————————

Cùng follow các nền tảng truyền thông của Chuyện Hậu Cung

► Facebook: https://m.facebook.com/chuyenhaucung

► Group Tìm hiểu lịch sử Việt Nam: https://m.facebook.com/groups/lichsuvn

► Group Thoại sử đàm lâu: https://m.facebook.com/groups/947255362740012 

► Kênh Youtube: https://www.youtube.com/channel/UCjVlLZ4iS9SpxbRftSS1iMg

► Instagram: https://www.instagram.com/chuyenhaucung/

► Blog: https://chuyenhaucung.com/► Email: chuyenhaucung.hr@gmail.com

Rating: 5 out of 5.
Quảng cáo

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s